Շշալցված կոնյակի արտահանման ծավալների կրճատումը կոնյակի սպիրտի արտահանման ծավալների հաշվին լրացնելու նպատակով որոշմամբ առաջարկվում է 2026 թ. հունիսի 1-ից մինչև 2027 թ. հունիսի 1-ը կոնյակի սպիրտ արտահանող իրավաբանական անձանց և անհատ ձեռնարկատերերին տրամադրել աջակցություն՝ «Արտաքին տնտեսական գործունեության ապրանքային անվանացանկ» համապատասխան ծածկագրին դասվող կոնյակի և բրենդիի սպիրտներ արտադրողի կողմից 100 հազար (100 տոկոսանոց սպիրտի հաշվարկով) լիտրը գերազանցելուց հետո այլ խմբաքանակների իրացման իրավունքի ձեռքբերման համար տնտեսավարող սուբյեկտի կողմից վճարված «Պետական տուրքի մասին» ՀՀ օրենքի 20.1-ին հոդվածի 1-ին մասի աղյուսակի 5.1-ին կետի 2-րդ պարբերությամբ սահմանված լրացուցիչ 100 դրամ պետական տուրքի շրջանակներում արտահանված արտադրանքներին համարժեք տուրքի չափով։

Աջակցությունը չի տրամադրվում ներքին շուկայում իրացված կոնյակի սպիրտների խմբաքանակների համար, ինչպես նաև այն տնտեսավարողներին, որոնք 2026 թ. չեն իրականացրել խաղողի մթերումներ։

Բացի այդ, սահմանվում է որ 2026 թ. հունիսի 1-ից մինչև 2027 թ. հունիսի 1-ը տրամադրվող աջակցության ընդհանուր չափը չպետք է գերազանցի 2026 թ. մթերված խաղողին համարժեք քանակությամբ կոնյակի սպիրտի (100 %-անոց սպիրտի հաշվարկով) և 100 դրամի արտադրյալի կրկնապատիկի չափը, իսկ մթերված խաղողին համարժեք կոնյակի սպիրտի քանակությունը հաշվարկվում է 11 կգ խաղողը մեկ լիտր (100 %-անոց սպիրտի հաշվարկով) կոնյակի սպիրտին համարժեք չափով։

Ծրագրի շրջանակներում տնտեսավարողների մթերման կետերում խաղողի մթերումների գործընթացի մշտադիտարկումը վերապահվում է մարզպետների աշխատակազմերին՝ տնտեսավարողների կողմից ներկայացված գրության հիման վրա։ Արդյունքում՝ տնտեսավարողներին կտրամադրվի պետական աջակցություն արտահանված յուրաքանչյուր լիտր կոնյակի սպիրտների համար 100 դրամի չափով, որը վերջիններիս հնարավորություն կտա նվազեցնելու թողարկվող արտադրանքի ինքնարժեքը, իրացման շուկաներում ներկայացնելու ավելի մրցունակ գներով արտադրանք, ավելացնելու արտահանման ծավալները, ինչպես նաև կխթանի ընթացիկ տարում լրացուցիչ քանակությամբ խաղողի մթերումների իրականացմանը։

Ընդհանուր առմամբ, ակնկալվում է, որ աջակցության տրամադրման դեպքում 2026 թ. հունիսի 1-ից մինչև 2027 թ. հունիսի 1-ը կարտահանվի շուրջ 12․0 մլն լիտր կոնյակի սպիրտ։

Сообщение 100 դրամ՝ 1 լիտր արտահանված կոնյակի սպիրտի համար. պետության աջակցությունը տնտեսվարողներին появились сначала на anvtangsnund.am.

Վաղվանից՝  2026թ հունիսի 12-ից Ռուսաստանը ժամանակավորապես սահմանափակում է Հայաստանից բոլոր կարանտինային ապրանքների ներմուծումը՝ ներառյալ դրանց տարանցումը դեպի ԵԱՏՄ երկրներ։

Որոշումը պայմանավորված է կրկնվող կարանտինային օբյեկտների հայտնաբերմամբ և վերահսկողական համակարգի խնդիրներով։

։

Ի՞նչ է որոշվել

ՌԴ «Ռոսսելխոզնադզոր»-ը հայտարարել է, որ հունիսի 12-ից ուժի մեջ է մտնում լայնածավալ սահմանափակում, որը վերաբերում է՝

• Հայաստանից ներմուծվող բոլոր կարանտինային արտադրանքին

• ինչպես նաև՝ Ռուսաստանի տարածքով ԵԱՏՄ երկրներ իրականացվող տարանցմանը

Սահմանափակումը կգործի մինչև նոր մեխանիզմի մշակումը, որը պետք է ապահովի մատակարարումների անվտանգության և հետագծելիության վերահսկում։

Կարանտինային արտադրանք են համարվում այն ապրանքները, որոնք կարող են պարունակել բույսերի համար վտանգավոր վնասատուներ կամ հիվանդություններ։

Դրանք ենթակա են հատուկ ստուգումների՝ ներմուծումից առաջ, քանի որ կարող են վնասել գյուղատնտեսությանը, պահեստներին և արտադրական շղթային։

Կարանտինային ապրանքներ են մրգերը, բանջարեղենը, ընկույզները, չրերը, սերմերը և բուսական ծագման այլ գյուղմթերքը։

։

Ինչու է ընդունվել որոշումը

Գերատեսչության տվյալներով՝ վերջին ամիսներին շարունակվել են կրկնվող խախտումները։

Հունիսին արձանագրվել է 3 նոր դեպք, որոնցում հայտնաբերվել է կարանտինային վնասատու՝ կապրայի բզեզ (khapra beetle)՝

• ընկույզների խմբաքանակում

• չորացրած դեղձում

• չորացրած լոլիկում

Ռուսական կողմը պնդում է, որ սա վկայում է մատակարարումների վերահսկողության թերությունների մասին։

Կապրայի բզեզը համարվում է կարանտինային վնասատու, որը չի հանդիպում Ռուսաստանի տարածքում և համարվում է բարձր ռիսկային տեսակ գյուղատնտեսության համար։

Այն կարող է վնասել տարբեր տեսակի պահեստավորված արտադրանք՝

հացահատիկ, հատիկավոր մշակաբույսեր, յուղատու և տեխնիկական մշակաբույսեր, ինչպես նաև դրանց վերամշակված արտադրանքը։

Վնասատուն կարող է տարածվել նաև պահեստներում, պահեստային տարածքներում, տրանսպորտային միջոցներում, ալյուրի և հացահատիկի պահեստներում, ինչպես նաև սննդի արտադրության ձեռնարկություններում։

Մասնագետների գնահատմամբ՝ այն կարող է վնասել մինչև պահեստավորված արտադրանքի 70%-ը։

։

Ռուսական կողմի գնահատականը

«Ռոսսելխոզնադզորի» հայտարարության մեջ նշվում է, որ հայկական համապատասխան մարմնի վերահսկողությունը բավարար արդյունավետ չէ, ինչը կարող է վտանգել Ռուսաստանի և ԵԱՏՄ տարածքի բուսասանիտարական անվտանգությունը։

Գերատեսչությունը նաև նշում է, որ նախկինում արդեն բազմիցս ուղարկվել են ծանուցումներ արձանագրված խախտումների վերաբերյալ։

——————————

Հիշեցնենք,  որ վերջին ամիսներին Ռուսաստանը արդեն փուլային կերպով սահմանափակումներ էր կիրառել Հայաստանից ներմուծվող տարբեր ապրանքների նկատմամբ՝

• միրգ և բանջարեղեն

• ծաղկային արտադրանք

• ձկնամթերք

• ալկոհոլային խմիչքներ

• «Ջերմուկ» հանքային ջուր

Նոր որոշումը փաստացի ընդլայնում է նախկինում կիրառվող վերահսկողական սահմանափակումները։

Сообщение Նոր խստացումներ. Ռուսաստանը սահմանափակում է Հայաստանից կարանտինային բոլոր ապրանքների ներմուծումը появились сначала на anvtangsnund.am.

Ըստ այդմ՝ ժամանակավոր (6 ամիս ժամկետով) արգելք կսահմանվի ցորեն ապրանքատեսակի նկատմամբ:

Նշվում է, որ որոշումն ուղղված է Հայաստանի պարենային անվտանգության և տնտեսության կայունացման ապահովմանը։ Ըստ հիմնավորման՝ նշված ապրանքատեսակի մասով ներքին արտադրությունը չի բավարարում ՀՀ շուկայի պահանջարկը, ինչն ապահովվում է հիմնականում ներմուծման ծավալների հաշվին։

Որոշմամբ սահմանվող արգելքը չի տարածվելու ՀՀ ներմուծված և «Վերաարտահանում» մաքսային ընթացակարգով ձևակերպված ՀՀ-ից արտահանվող ապրանքների վրա։

Сообщение 6 ամսով սահմանափակվում է ցորենի արտահանումը Հայաստանից появились сначала на anvtangsnund.am.

Տեսչական մարմնի ղեկավարն ընդգծել է, որ հանդիպման նպատակը ոչ թե պարզապես խնդիրներ արձանագրելն ու մեղադրանքներ հնչեցնելն է, այլ առկա լրջագույն մարտահրավերը ոլորտի վերափոխման հնարավորության վերածելը։

Անդրադառնալով դեպի Ռուսաստանի Դաշնություն ձկնամթերքի արտահանման կասեցմանը՝ Տիգրան Պետրոսյանը նշել է, որ արվում է հնարավոր ամեն ինչ խնդիրը կարգավորելու համար, նաև հստակեցրել, որ անվտանգության և հիգիենայի չափանիշները չեն կարող «աչքաթող արվել». արտահանման ներկայացված բոլոր խմբաքանակների նմուշները ներկայացվելու են լաբորատոր հետազոտության՝ մանրէաբանություն, հիվանդություններ ու արգելված նյութերի մնացորդային քանակություն ցուցանիշներով:

Նա փաստել է, որ Տեսչական մարմինն այսուհետ է՛լ ավելի է խստացնելու ներքին վերահսկողությունը թե՛ արտադրանքի, թե՛ ձեռք բերվող հումքի նկատմամբ՝ ԵԱՏՄ շուկայում հայկական արտադրանքի վստահելիությունը վերականգնելու համար։

«Այն արտադրողները, որոնք կշարունակեն անփույթ մոտեցում ցուցաբերել և վտանգել ամբողջ ոլորտի զարգացմանն ու արտահանման հնարավորություններին, կզրկվեն արտահանման իրավունքից, քանի որ մեկ ընկերության պատճառով չպետք է տուժի ամբողջ ոլորտը»,- զգուշացրել է Տեսչական մարմնի ղեկավարը։

Խոսվել է նաև Եվրոպական Միության շուկաներ ձկնամթերքի արտահանման հնարավորությունների մասին, որն արդեն բաց է հայկական ձկնամթերքի համար եվրոպական ստանդարտներին լիարժեք համապատասխանության դեպքում։

Արտադրողներին տեղեկացվել է, որ Վտանգների վերլուծության և կրիտիկական կետերի հսկման համակարգը (ՎՎՀԿ/HACCP) պետք է գործի անխափան, պետք է ապահովվի արտադրական շղթայի թափանցիկություն ու հետագծելիություն՝ ձկան կերից ու ջրի որակից մինչև պատրաստի արտադրանք։

ՍԱՏՄ-ն հանդես է գալիս որպես արտադրողների գործընկեր և պատրաստ է անհրաժեշտության դեպքում տրամադրել մասնագիտական խորհրդատվություն, Տեսչական մարմնի մասնագետները պատրաստ են այցելել տնտեսություններ, իրականացնել աուդիտ և մատնանշել արտահանմանը խոչընդոտող թերությունները:

Сообщение «Արտադրողները, որոնք կշարունակեն վտանգել արտահանման հնարավորությունները, կզրկվեն այդ իրավունքից». ՍԱՏՄ պետ появились сначала на anvtangsnund.am.

2026թ. մայիսի 30-ից ժամանակավորապես սահմանափակվելու է Հայաստանից Ռուսաստան թարմ լոլիկի, վարունգի, պղպեղի, կանաչեղենի և ելակի ներմուծումը։ Այս մասին երեկ հայտնել է «Ռոսսելխոզնադզոր»-ը։

Ռուսական գերատեսչության պաշտոնական հաղորդագրության համաձայն՝ սահմանափակումը գործելու է մինչև «արտահանվող արտադրանքի անվտանգության ապահովման համապատասխան մեխանիզմի մշակումը»։

ՌԴ կողմը նշում է, որ որոշումն ընդունվել է հայկական միրգ-բանջարեղենի մատակարարումների ընթացքում արձանագրվող խախտումների հաճախացման և «Ռուսաստանի ֆիտոսանիտարական բարեկեցությունն ապահովելու նպատակով»։

«Ստեղծված իրավիճակը սպառնալիք է ներկայացնում երկրի բուսանիտարական վիճակի համար», — ասվում է «Ռոսսելխոզնադզոր»-ի հաղորդագրության մեջ։

Ռուսական գերատեսչությունը նաև հայտարարել է, որ հայկական իրավասու մարմինների կողմից «նախկինում արձանագրված խախտումների մասով համապատասխան միջոցներ չեն ձեռնարկվել»։

Նշենք, որ մայիսի 21-27-ը «Ռոսսելխոզնադզոր»-ը ստուգումներ է իրականացրել հայկական մի շարք ձեռնարկություններում, որոնց ընթացքում ջերմոցային համալիրներում հայտնաբերվել են ԵԱՏՄ երկրների համար կարանտինային համարվող օբյեկտներ։

Ռուսական կողմի տվյալներով՝ միայն 2026թ.  ընթացքում հայկական միրգ-բանջարեղենի ներմուծման ժամանակ արձանագրվել է նման խախտման 181 դեպք։

Բացի այդ, «Ռոսսելխոզնադզոր»-ը պնդում է, որ հայկական բազմաթիվ արտահանողներ գործում են «անհայտ սեփականության ձևով» և խուսափում են կարանտինային բուսանիտարական վերահսկողությունից, ինչը, ըստ գերատեսչության, վկայում է արտահանվող արտադրանքի հետագծելիության համակարգի բացակայության մասին։

Հիշեցնենք, որ վերջին շաբաթներին Ռուսաստանը սահմանափակումներ և խստացված վերահսկողություն էր կիրառել նաև հայկական հանքային ջրի, ծաղիկների և որոշ ալկոհոլային խմիչքների նկատմամբ։

Մանրամասները կարդացեք մեր նախորդ հրապարակման մեջ՝

• Հայաստանը ռուսական սահմանափակումների ֆոնին․ որ ապրանքներն են հայտնվել արգելքի տակ և ինչու

Сообщение «Խախտումները չեն շտկվել»․ Ռուսաստանը սահմանափակում է հայկական միրգ-բանջարեղենի ներմուծումը появились сначала на anvtangsnund.am.

Վերջին մեկ ամսվա ընթացքում Ռուսաստանը խստացված վերահսկողությունն ու սահմանափակումներ է կիրառել Հայաստանից ներմուծվող մի շարք արտադրանքների նկատմամբ։

Միայն «Ջերմուկ» հանքային ջրի դեպքում սահմանափակումները վերաբերում են մոտ 37 միլիոն շշի, իսկ հայկական ծաղիկների վերահսկման ընթացքում արձանագրվել է խախտման 135 դեպք։

Ժամանակավորապես դադարեցվել է նաև «Վեդի-Ալկո», «Աբովյանի կոնյակի գործարան» և «Շահնազարյան» ընկերությունների մի շարք արտադրատեսակների վաճառքը։

Այս ֆոնին շարունակվում են նաև տեղեկությունները Վերին Լարսի անցակետում հայկական բեռների նկատմամբ խստացված ստուգումների և երկար հերթերի մասին։

Ռուսական կողմը հիմնավորում է որոշումները «անվտանգության», «ֆիտոսանիտարական վերահսկողության» և «արտադրանքի համապատասխանության» հարցերով, մինչդեռ հայկական բիզնես շրջանակներում աճում են մտահոգությունները արտահանման խոչընդոտների շուրջ։

.

«Ջերմուկ»-ի ներմուծումն ու վաճառքը դադարեցվել է

ՌԴ «Ռոսպոտրեբնադզոր»-ը դեռևս ապրիլի վերջին հայտարարել էր հայկական «Ջերմուկ» հանքային ջրի ներմուծման և շրջանառության ժամանակավոր դադարեցման մասին։ Ռուսական կողմի տվյալներով՝ որոշ խմբաքանակներում հայտնաբերվել է հիդրոկարբոնատների, քլորիդների և սուլֆատների բարձր պարունակություն, ինչը չի համապատասխանել պիտակավորման վրա նշված տվյալներին։ 

Ռուսական պաշտոնական հաղորդագրություններում նշվում է, որ սահմանափակումը վերաբերում է 2025թ. հոկտեմբերից մինչև 2026թ.  ապրիլ արտադրված մի շարք խմբաքանակների։ 

«Ռոսպոտրեբնադզոր»-ը հայտնել էր, որ նման անհամապատասխանությունը կարող է սպառողներին մոլորեցնել ջրի բուժիչ հատկությունների վերաբերյալ և «առողջական ռիսկեր» ստեղծել։

Ըստ ռուսական «Չեստնի զնակ» պետական մակնշման համակարգի օպերատորի՝ «Ջերմուկի» նկատմամբ կիրառված սահմանափակումները վերաբերում են շուրջ 37 միլիոն շշի։

Մասնավորապես, 0.33, 0.5, 1 և 1.5 լիտրանոց ապակյա և պլաստիկ տարաներով հանքային և գազավորված ջրերին, այդ թվում՝ համային հավելումներով արտադրանքին։

Սննդամթերքի անվտանգության տեսչական մարմինը տեղեկացրել էր, որ ՌԴ համապատասխան պատկան մարմիններից՝ «Ռոսպոտրեբնադզոր»-ից կամ «Ռոսսելխոզնադզորից» (ՌԴ անասնաբուժական և բուսասանիտարական վերահսկողության դաշնային ծառայություն), պաշտոնական որևէ տեղեկություն՝ գրություն, «խնդրո առարկայի վերաբերյալ առայժմ չի ստացել».

«Ձեռնարկվում են միջոցներ իրավիճակը պարզաբանելու և համապատասխան քայլեր ձեռնարկելու ուղղությամբ: Արդյունքները կհրապարակվեն»,-նշել էր ՍԱՏՄ-ն։

։

Ռուսաստանը սահմանափակել է նաև հայկական ծաղիկների ներմուծումը

ՌԴ «Ռոսսելխոզնադզոր»-ը մայիսի 22-ից ժամանակավոր սահմանափակումներ է կիրառել նաև Հայաստանից ծաղիկների ներմուծման նկատմամբ՝ մինչև հայկական ջերմոցային տնտեսությունների ստուգումների ավարտը։ 

Ռուսական կողմը նշել է, որ, չնայած Հայաստանի Սննդամթերքի անվտանգության տեսչության երաշխիքներին, մասնագետները շարունակում են հայտնաբերել ԵԱՏՄ-ի համար կարանտինային համարվող օբյեկտներ։

«96,2 միլիոն հատ ծաղկային արտադրանքի ներմուծման ընթացքում հայտնաբերվել է 135 դեպք։ Սա կազմում է ամբողջ 2025 թվականի հայտնաբերված դեպքերի ընդհանուր թվի 77%-ը», — ասվում է «Ռոսսելխոզնադզորի» հայտարարության մեջ։

Հայաստանի Էկոնոմիկայի նախարարությունը հայտարարել է, որ սահմանափակումների մասին պաշտոնական ծանուցում չի ստացել և չի կարող նշել, թե դրանք որքան կտևեն։

«Եթե մենք ընդհանուր առմամբ ստանում ենք 2 միլիարդ ծաղիկ, իսկ 96 միլիոնը գալիս է Հայաստանից, ապա դա կազմում է 5%-ից մի փոքր քիչ»,- ասել է «Ռոսսելխոզնադզոր»-ի ղեկավար Սերգեյ Դանկվերտը։

Նա նաև հայտարարել է, որ ռուսական կողմը խնդիրներ է արձանագրում ոչ միայն Հայաստանից ներմուծվող ծաղիկների, այլ նաև մրգերի և բանջարեղենի դեպքում։

«Խնդիրը միայն ծաղիկները չեն։ Մենք խնդիրներ ունենք նաև բանջարեղենի և մրգերի հետ», — ռուսական «Вести»-ի փոխանցմամբ՝ ասել է Դանկվերտը։

։

Ալկոհոլային խմիչքների նկատմամբ վերահսկողությունը խստացվել է

«Ռոսպոտրեբնադզոր»-ը հայտարարել է, որ Ռուսաստանում ժամանակավորապես դադարեցվել է Հայաստանից ներմուծված որոշ գինիների և կոնյակների վաճառքը։ Խոսքը վերաբերում է «Վեդի-Ալկո», «Աբովյանի կոնյակի գործարան» և «Շահնազարյան» գինու-կոնյակի տան արտադրանքին։

Ռուսական գերատեսչության պաշտոնական հաղորդագրության համաձայն՝ վերահսկողական միջոցառումների արդյունքում հայտնաբերվել է արտադրանք, որը «չի համապատասխանել պարտադիր պահանջներին»։

«Ռոսպոտրեբնադզոր»-ը հայտնել է, որ առևտրային ցանցերին և ներմուծողներին արդեն ուղարկվել են ծանուցումներ՝ տվյալ արտադրանքի վաճառքը դադարեցնելու և այն շրջանառությունից հանելու վերաբերյալ։

Ռուսական կողմի հրապարակած ցանկում ներառված են՝

• «Գետափ Վերնաշեն» կարմիր կիսաքաղցր գինի (11% ալկոհոլ, 0.75 լ),

• «Legends Arni» սպիտակ չոր գինի (12% ալկոհոլ, 0.75 լ),

• «Հայկական կոնյակ 5 աստղ»,

• «Shahnazaryan XO» յոթնամյա հայկական կոնյակ։

Այս պահին ռուսական կողմը չի հրապարակել, թե կոնկրետ ինչ չափանիշների կամ ցուցանիշների չեն համապատասխանել տվյալ խմիչքները։

։

Լարսում հայկական բեռների ստուգումները երկարացել են

Հայկական բեռնափոխադրողների շրջանում վերջին օրերին հաճախ են հայտնում Վերին Լարսի անցակետում երկար հերթերի և խստացված ստուգումների մասին, հատկապես՝ սննդամթերքի և ալկոհոլային արտադրանքների դեպքում։

Ռուսական պաշտոնական կառույցները այս մասով առանձին մանրամասն հայտարարություն դեռ չեն հրապարակել, սակայն թեման ակտիվ քննարկվում է հայկական տիրությում, նաև՝ բեռնափոխադրողների և արտահանողների շրջանում։

։

Ռուսական պատվիրակությունը Հայաստանում ստուգումներ է իրականացնում

Այս ֆոնին Հայաստանում է գտնվում ՌԴ «Ռոսսելխոզնադզոր»-ի պատվիրակությունը։ ՍԱՏՄ-ի հետ համատեղ ստուգումներ են իրականացնում հայկական մի շարք ընկերություններում՝ բուսական և կենդանական ծագման արտադրանքի համապատասխանությունը ԵԱՏՄ պահանջներին գնահատելու նպատակով։

Ըստ ՍԱՏՄ-ի՝ առաջիկա օրերին վերահսկողական միջոցառումներ կիրականացվեն 8 բուսաբուծական և 4 ձկնաբուծական արտադրություններում։ Ստուգումները տևելու են 1 շաբաթ։

Сообщение Հայաստանը ռուսական սահմանափակումների ֆոնին․ որ ապրանքներն են հայտնվել արգելքի տակ և ինչու появились сначала на anvtangsnund.am.

Ժամանակակից մարդու խոհանոցում կիսաֆաբրիկատները, հատկապես պելմենը ու խինկալին, վաղուց արագ սնվելու միջոց չեն։ Դրանք այսօր որակյալ և հարմարավետ ընտրություն են, սակայն որպեսզի սառցարանից հանված այս մթերքները սեղանին հայտնվեն իրենց լավագույն տեսքով ու համով, անհրաժեշտ է հաշվի առնել կարևոր մի հանգամանք, որտեղ արտադրողի պատասխանատվությունը հանդիպում է սպառողի գիտելիքներին։

Շատերը կարծում են, որ արտադրանքի որակը բացառապես կախված է գործարանային պայմաններից, սակայն իրականում գլխավոր «փորձությունը» սկսվում է այն պահից, երբ ապրանքը հայտնվում է գնորդի զամբյուղում։ Սառնարանային շղթայի անընդհատությունը արտադրանքի անվտանգության գլխավոր երաշխիքն է, և հենց այստեղ է թաքնված ամենատարածված սխալը, որը կարող է փչացնել և որակազրկել նույնիսկ ամենաբարձրորակ մթերքը։

Որակյալ ընտրության գործընթացը սկսվում է հենց խանութից. մասնագետները խորհուրդ են տալիս սառեցված մթերքը վաճառակետի սառնարանից վերցնել ամենավերջում՝ դրամարկղին մոտենալուց անմիջապես առաջ։ Այս պարզ քայլը թույլ է տալիս առավելագույնս կրճատել մթերքի շփումը սենյակային ջերմաստիճանի հետ և կանխել հալման գործընթացը՝ մինչև տուն հասնելը։

Ամենավտանգավոր երևույթը, որին կարող է բախվել սպառողը, կրկնակի սառեցումն է, ինչը հատկապես կրիտիկական է պելմենիի և խինկալիի պարագայում։ Համաձայն վերոնշյալ ապրանքատեսակների պահպանման տեխնոլոգիական չափորոշիչների, եթե սառեցված արտադրանքը սառցարանից հանելուց հետո հասցրել է փափկել կամ խոսակցական լեզվով ասած «հետ գալ», դրա վերադարձը սառցախցիկ կարող է լուրջ հետևանքներ ունենալ։ 

.

Ինչպե՞ս է դա պատահում 

Հալվելու ընթացքում մսի և խմորի մեջ առկա բնական խոնավությունը մանրէների համար վերածվում է բարենպաստ միջավայրի, իսկ կրկնակի սառեցումը ոչ թե վերացնում է այդ բակտերիաները, այլև ժամանակավորապես կասեցնում է նրանց ակտիվությունը։ Արդյունքում, նույնիսկ ամենաբարձր չափանիշներով պատրաստված արտադրանքը, պահպանման ջերմաստիճանային ռեժիմի խախտման հետևանքով, կարող է կորցնել իր անվտանգությունն ու համային հատկանիշները։ Սա կարևոր է գիտակցել. եթե մթերքը փոխել է իր հատկությունները սխալ պահպանման պատճառով, դա ամենևին չի նշանակում, թե արտադրանքն է թերի։ Դա վկայում է սպառողի խոհանոցում տեխնոլոգիական շղթայի խախտման մասին, ինչի հետևանքով նախևառաջ տուժում է խմորի առաձգականությունը։

Ջերմաստիճանային տատանումների արդյունքում խմորը կարող է կորցնել իր բնական գույնը և դառնալ կպչուն։ Նման դեպքերում սառեցված հատիկներն իրարից առանձնացնելիս արտաքին շերտը վնասվում է, ինչն էլ պատրաստման ընթացքում հանգեցնում է խմորի պատռվելուն և ուտեստի էսթետիկ տեսքի ու հյութեղության կորստին։

Որպեսզի խինկալին ու պելմենը խոհանոցում վերածվեն իսկական խոհարարական գլուխգործոցի, կարելի է կիրառել մի քանի հետաքրքիր հնարքներ, որոնք հաճախ օգտագործում են պրոֆեսիոնալները։

Օրինակ, պելմենին եփելիս խորհուրդ է տրվում ջրի մեջ ավելացնել ոչ միայն աղ, այլև դափնու տերև և սև պղպեղի հատիկներ։ Այս նրբություններն այնքան առանցքային են իդեալական արդյունք ստանալու համար, որ պատասխանատու արտադրողներն այսօր չեն սահմանափակվում միայն որակյալ մթերք առաջարկելով. նրանք սպառողին առաջարկում են հատուկ տեսաուղեցույցներ՝ պատրաստման յուրաքանչյուր քայլը ճիշտ կատարելու համար։

Իսկ խինկալիի պարագայում գոյություն ունի մի հետաքրքիր գաղտնիք. երբ ջուրը սկսում է եռալ, անհրաժեշտ է այնտեղ ստեղծել փոքրիկ ջրապտույտ և նոր միայն հերթով գցել հատիկները։

Սա թույլ է տալիս, որ խինկալիները չնստեն կաթսայի հատակին և չկպչեն իրար՝ պահպանելով իրենց մեջ պարունակվող հյութը, որը, կարելի է ասել՝ այս ուտեստի այցեքարտն է։

Պահպանման և պատրաստման այս պարզ, սակայն առանցքային կանոնների պահպանումը ոչ միայն սեփական առողջության հանդեպ պատասխանատվության դրսևորում է, այլև հնարավորություն՝ լիարժեք վայելելու այն որակն ու համային գամման, որը նախատեսվել է արտադրողի կողմից։

Сообщение Համեղ կիսաֆաբրիկատների «ոսկե կանոնները». ինչպե՞ս պահպանել որակը՝ արտադրամասից մինչև Ձեր խոհանոց появились сначала на anvtangsnund.am.

•  սննդամթերքի պատրաստման, մշակման կամ վերամշակման համար նախատեսված սննդի կառույցի հատակը չի ունեցել հարթ մակերես, չի պահվել նորոգ վիճակում,
• սննդի կառույցն ապահովված չի եղել լվացող և ախտահանող նյութերի՝ սննդամթերքից առանձնացված պահման տարածքով:

Տեսչական մարմնի ղեկավարի որոշմամբ՝ Աբովյանում գտնվող «Պիցցա Տաշիր» ՍՊԸ-ին պատկանող հանրային սննդի օբյեկտի արտադրական գործունեությունը կասեցվել է, տնօրինությանը հանձնարարվել է ձեռնարկել անհրաժեշտ միջոցներ և սննդի կառույցը համապատասխանեցնել գործող նորմերին:

Հայտնաբերված խախտումները վերացնելու համար սահմանվել է ժամկետ:

Сообщение Աբովյանում կասեցվել է «Տաշիր պիցցայի» մասնաճյուղի գործունեությունը появились сначала на anvtangsnund.am.

Եվրասիական տնտեսական հանձնաժողովի խորհուրդը քննարկել է Եվրասիական տնտեսական միության անդամ երկրների առաջարկների փաթեթը և ընդունել մի շարք որոշումներ, որոնք սահմանում են միասնական մակնշման կանոններ մի շարք ապրանքատեսակների համար՝ ներառյալ թեյը, սուրճը, կակաոն, ներկերն ու լաքերը, մանկական խաղալիքները և շինանյութերը։

Նշվում է, որ կանոնների նպատակը ապրանքների վերահսկելիությունն ու հետագծելիությունն ուժեղացնելն է, քանի որ մակնշման միասնական համակարգը թույլ կտա՝

•  հեշտացնել ապրանքի իսկության ստուգումը
• պայքարել կեղծ և ապօրինի շրջանառվող ապրանքների դեմ,
• ապահովել, որ ԵԱՏՄ երկրներում նույն ապրանքի կոդերը փոխադարձաբար ճանաչվեն
• խուսափել ապրանքների վերամակնշումից՝ միության ներսում տեղափոխման ժամանակ

Սա նշանակում է, որ արտադրողները և ներմուծողները նոր ապրանքախմբերի համար պետք է կիրառեն նույնականացման հատուկ կոդեր, իսկ վերահսկող մարմինները կկարողանան հետևել ապրանքի շարժին շուկայում։

Ըստ ստորագրված փաստաթղթերի՝ ԵԱՏՄ անդամ պետությունները ինքնուրույն կորոշեն իրենց տարածքում արտադրանքի մակնշման ներդրման ժամկետներն ու կարգը՝ պարտավորվելով այդ մասին տեղեկացնել ԵՏՀ-ին ոչ ուշ, քան 6 ամիս առաջ՝ համապատասխան միջոցառումների մեկնարկից։

«Մակնշման ենթակա ապրանքատեսակների թվի ընդլայնումը վկայում է Միության միասնական մակնշման համակարգի զարգացման մասին, որը հնարավորություն է տալիս սպառողներին համոզվել արտադրանքի իսկության մեջ, ինչպես նաև բարձրացնում է շուկայի բարեխիղճ մասնակիցների մրցունակությունը՝ նվազեցնելով անօրինական շրջանառությունը»,-նշել է Եվրասիական տնտեսական հանձնաժողովի առևտրի հարցերով նախարար Անդրեյ Սլեպնևը։

Նա նաև ընդգծել է, որ նոր խմբերի մակնշումը կիրականացվի միասնական կանոններով՝ համաձայն ԵԱՏՄ-ում 2019 թվականին ԵՏՀ խորհրդի որոշմամբ հաստատված մակնշման համակարգի տեխնոլոգիական կազմակերպչական հիմնական մոդելի։

Ըստ նրա՝ սա կերաշխավորի կոդերի փոխադարձ ճանաչում և կվերացնի ապրանքների վերամակնշման անհրաժեշտությունը Միության տարածքում շրջանառության ընթացքում։

Сообщение Մակնշման նոր կանոններ թեյի, սուրճի, խաղալիքների և այլ ապրանքների համար появились сначала на anvtangsnund.am.

● Աննա Սարգսյան

Երեկ՝ ապրիլի 28-ին, Ռուսաստանի «Ռոսպոտրեբնադզորը» (Ռուսաստանի սպառողների իրավունքների պաշտպանության և մարդու բարեկեցության վերահսկողության դաշնային ծառայություն, հեղ.) հայտարարել է, որ ժամանակավորապես դադարեցնում է «Ջերմուկ» հանքային բնական բուժիչ-սեղանի խմելու գազավորված ջրի ներմուծումն ու շրջանառությունը Ռուսաստանի Դաշնության տարածքում։

Գերատեսչության տվյալներով՝ ջրի որոշ խմբաքանակներում հայտնաբերվել է հիդրոկարբոնատի իոնների, քլորիդների և սուլֆատների չափազանց մեծ քանակություն։

«2026 թվականի ապրիլի 28-ից Ռոսպոտրեբնադզորը սահմանել է ժամանակավոր սանիտարական միջոց՝ Ռուսաստանի Դաշնության տարածքում «Ջերմուկ» բնական հանքային բուժիչ-սեղանի խմելու գազավորված ջրի ներմուծման և շրջանառության դադարեցման վերաբերյալ՝ հետևյալ արտադրության ամսաթվերով՝ 17.02.2026, 05.03.2026, 13.03.2026, 12.01.2026, 18.11.2025, 19.02.2026, 24.11.2025, 27.03.2026, 10.01.2026, 22.11.2025, 23.10.2025», — նշված է գերատեսչության հաղորդագրության մեջ։

«Ռոսպոտրեբնադզորը» նաև ընդգծել է, որ նշված արտադրանքը «չի համապատասխանում մակնշման մեջ նշված տեղեկատվությանը», ինչը խախտում է ՄՄ 044/2017 տեխնիկական կանոնակարգի 3-րդ բաժնի 10-րդ կետի պահանջները՝ «Փաթեթավորված խմելու ջրի, ներառյալ բնական հանքային ջրի, անվտանգության մասին»։

«Ջրում հայտնաբերվել է հիդրոկարբոնատի իոնների, քլորիդների և սուլֆատների չափազանց մեծ քանակություն։ Արտադրանքի բուժական հատկությունների մասին մոլորեցնող տեղեկատվությունը կարող է հանգեցնել անարդյունավետ բուժման և առողջության վատթարացման», — հատված «Ռոսպոտրեբնադզորի» հայտարարությունից։

Բացի այդ, մարդկանց առողջությանը հնարավոր վնաս հասցնելու ռիսկը կանխելու նպատակով «Ռոսպոտրեբնադզորը» տեղեկատվություն է փոխանցել «Օպերատոր-ЦРПТ» ընկերությանը՝ որպեսզի Ռուսաստանի տարածք ներմուծված «Ջերմուկ» հանքային ջրի վաճառքը ժամանակավորապես կասեցվի պետական մոնիթորինգի համակարգի միջոցով, որը վերահսկում է պարտադիր մակնշմամբ ապրանքների շրջանառությունը։

Հիդրոկարբոնատները, քլորիդները և սուլֆատները հանքային ջրի բնական բաղադրիչներ են, սակայն դրանց չափազանց բարձր կոնցենտրացիան կարող է վկայել ջրի քիմիական կազմի շեղման մասին։

Նման շեղումները որոշ դեպքերում կարող են ազդել ջրի բուժիչ հատկությունների վրա և առողջության համար ստեղծել հնարավոր ռիսկեր՝ հատկապես երկարատև օգտագործման դեպքում։

Նշենք, որ երեկ ՀՀ Սննդամթերքի անվտանգության տեսչական մարմինը հայտնել էր, որ ՌԴ համապատասխան պատկան մարմիններից՝ «Ռոսպոտրեբնադզոր»-ից կամ «Ռոսսելխոզնադզորից» (ՌԴ անասնաբուժական և բուսասանիտարական վերահսկողության դաշնային ծառայություն), պաշտոնական որևէ տեղեկություն՝ գրություն, «խնդրո առարկայի վերաբերյալ առայժմ չի ստացել». 

«Ձեռնարկվում են միջոցներ իրավիճակը պարզաբանելու և համապատասխան քայլեր ձեռնարկելու ուղղությամբ: Արդյունքները կհրապարակվեն»,-նշել էր ՍԱՏՄ-ն։

Сообщение Ռուսաստանը ժամանակավորապես դադարեցրել է «Ջերմուկի» ներմուծումն ու շրջանառությունը появились сначала на anvtangsnund.am.